مهم ترین مصالح مورد استفاده در ساختمان سازی

صنعت ساختمان سازی و عمران، به عنوان یکی از صنایع حیاتی، نقشی غیرقابل انکار در توسعه و پیشرفت جوامع دارند. ساختار یک سازه، چه خانه ای مسکونی باشد و چه یک برج عظیم تجاری، بر پایه انتخاب و استفاده صحیح از مصالح ساختمانی بنا می شود.

مصالح ساختمانی، کلیه موادی هستند که طی پروسه ساخت و ساز در اجزا و مراحل مختلف یک ساختمان مورد استفاده قرار می گیرند. انواع مختلف مصالح ساختمانی، با توجه به مشخصات و کاربردهای متنوع خود، در پایداری و زیبایی ساختمان اثرگذار هستند.

مصالح ساختمانی به طور کلی یا به صورت طبیعی و از طبیعت و یا در کارخانه و بدست انسان ها بدست می آیند. در محتوای پیش رو قصد داریم مهم ترین مصالحی که ساختمان سازی وابسته به وجود آن ها است را معرفی کنیم.

مصالح مهم مورد استفاده در ساخت و ساز

از ابتدای ساخت یک بنا که شامل اجرای فونداسیون و گودبرداری می شود تا انتهای پروژه ساخت و ساز همچون نماکاری، وابسته به وجود مصالح ساختمانی بسیاری هستیم که مهم ترین آن ها شامل موارد زیر می شود:

بتن

یکی از مهم ترین مصالح ساختمانی، بتن ها هستند که افزون بر فونداسیون، در ساخت بتن مسلح نیز استفاده می شوند و استحکام ساختمان را تضمین می کنند. این محصول از ترکیب سیمان و آب بدست می آید و دارای انواع مختلفی همچون بتن سبک، مکیده، خود متراکم، پلیمری، بستر، متخلخل و شفاف می شود. از مهم ترین علل استفاده از بتن می توان به بهبود مقاومت کششی میلگرد اشاره کرد.

مقاطع فولادی

مقاطع فولادی جزء جدایی ناپذیر هر ساختمان هستند و امروزه به طور گسترده در سقف، دیوار و دیگر اجزای یک ساختمان استفاده می شوند. از جمله مهم ترین آن ها می توان به ورق های فولادی، پروفیل های باز و بسته همچون تیرآهن، نبشی، پروفیل زد، قوطی و لوله اشاره کرد.

برای مثال همواره برای ساخت بتن مسلح نیازمند به وجود میلگرهای آجدار هستیم. همچنین اجرای ستونی مقاوم بدون وجود تیرآهن ها، تقریبا امکان پذیر نیست. به همین خاطر، هنگام محاسبات هزینه پروژه ساخت و ساز، قیمت مقاطعی همچون میلگرد و قیمت تیرآهن را به عنوان عاملی مهم در نظر می گیرند.

در این میان میلگردهای سایز 14 با برخورداری از مقاومت بالا و امکان خمکاری و جوشکاری، به عنوان یکی از پرکاربردترین سایزهای میلگرد در ساخت تیرهای فرعی شناخته می شود. لازم به ذکر است که این موضوع در ارتباط با تیرآهن نیز صدق می کند؛ چراکه سایزهایی همچون 14 و 16 با برخورداری از مقاومت در برابر خمش و کشش، عمده متریال مورد استفاده در ستون به حساب می آیند. بدین ترتیب می توان قیمت تیرآهن 14 اصفهان و 16 را به عنوان عاملی موثر در هزینه ساخت و ساز در نظر داشت.

سرامیک و چوب

سرامیک و چوب از بهترین مصالحی هستند که در یک سازه مورد استفاده قرار می گیرد و علاوه بر استحکام بالا، زیبایی ظاهری قابل توجهی ارائه می نماید. به همین علت به عنوان یکی از ایده آل ترین متریال برای پوشش قسمت هایی از ساختمان مانند کف و پیشخوان آشپزخانه به حساب می آیند. سرامیک همچنین در نمای سازی نیز کاربرد دارد.

شیشه

شیشه ها همچون سرامیک، نقش عمده و قابل توجهی در زیبایی ظاهر یک ساختمان ایفا می کنند. شیشه از ترکیب سیلیس، کربنات دو سود و سنگ آهک حاصل می شود و علاوه بر درب و پنجره، در بسیاری ساختمان ها به عنوان نما کاربرد دارد. انواع پرکاربرد شیشه های مورد استفاده در ساختمان شامل سودالایم، سکوریت، لمینت، هوشمند مات شونده، رفلکس، رنگی، تاشو و کریستال می شود.

لوله های پلاستیکی

لوله های پلاستیکی از پلیمرهای آلی تشکیل می شوند و به علت پایین بودن مقادیر ته نشینی و گرفتگی، پایین بودن ضریب انبساط، بالا بودن ضریب جریان و … در یک ساختمان مورد استفاده نسبتا زیادی قرار می گیرند. از لوله های پلاستیکی به طور کلی در سیستم حمل و نقل آب و فاضلاب و برق کشی ساختمان استفاده می‌شود. این لوله ها عمدتا با پشم شیشه عایق می شوند.

خاک رس و آجر

خاک رس از دیگر مصالح پرکاربرد در صنعت عمران به حساب می آید که نوعی خاک چسبنده با دانه بندی ریز است. این خاک به طور عمده در ساخت آجر، سفال و سرامیک بکار می رود. این خاک خود انواع مختلفی همچون کائولینیتی و نسوز، معمولی، دیرگداز، آهکی، بنتونیتی، قرمز، گلوله‌ای و رسوبی را شامل می شود.

آجر نیز همچون خاک رس به عنوان متریالی کاربردی در سازه به ویژه دیوار، سقف و نما به حساب می آید. معمولا بر سطح آجر با هدف درگیری با ملات، حفره هایی ایجاد می شود.

انواع مصالح ساختمانی از نظر روش تولید

طبق این دسته بندی، مصالح ساختمانی شامل انواع زیر هستند:

مصالح ساختمانی پیش ساخته

همان طور که از نام آن ها بر می آید، این مصالح به صورت پیش ساخته در کارخانه ها طراحی، ساخته و مونتاژ می شوند. پس از این مرحله، به محل پروژه منتقل شده و نصب می گردند. مصالح ساختمانی پیش ساخته، با برخورداری از مزایایی مانند صرفه‌جویی در وقت و هزینه های ساخت و ساز، تعدیل نیروی انسانی، کاهش ضایعات و کمک به حفظ محیط زیست، امروزه محبوبیت بسیاری پیدا کرده اند.

مصالح ساختمانی درجا

این مصالح پس از انتقال به محل پروژه، با دیگر متریال و یا آب ترکیب می شوند و سپس مورد استفاده قرار می گیرند. اسکلت ساختمان، انواع ملات، قیرگونی و چهارچوب در این دسته بندی جای می گیرند.

سخنی با شما

مصالح ساختمانی (Building Material) کلیه مواد و مقاطعی هستند که در یک ساختمان با هدف ایجاد و بهبود مقاومت و ظاهر سازه، مورد استفاده قرار می گیرند. از جمله مهم ترین این موارد می توان به مقاطع فولادی همچون پروفیل ها، آج و خاک رس، بتن، شیشه، سرامیک و دیگر موارد اشاره نمود.